Ưu tiên gỡ khó cho tuyến metro số 1

Các chuyên gia cho rằng cần linh động ưu tiên giải ngân tạm ứng vốn cho TP.HCM tiếp tục triển khai dự án.



Tuyến metro số 1 (Bến Thành – Suối Tiên) lo giãn công đoạn, ngưng thi công vì thiếu vốn. ẢNH: PHẠM HỮU

Liên tục “giật gấu vá vai”

Sau nhiều lần gửi kiến nghị tới 1 số bộ, ngành, mới đấy UBND TP.HCM tiếp tục có văn bản gửi Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân và Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc kiến nghị 1 số bộ, ngành hỗ trợ Chính phủ trình Quốc hội thông qua việc điều chỉnh tổng mức đầu tư dự án tuyến đường sắt thành phố (metro) số 1 (Bến Thành – Suối Tiên) ở kỳ họp sớm nhất.

Hơn 160.000 tỉ đồng Kho bạc gửi ngân hàng, hơn 300.000 tỉ đồng Quỹ bảo hiểm xã hội lấy mua trái phiếu, liệu TP.HCM có thể dùng vào đấy? Nếu Chính phủ còn bất cứ nguồn tiền nào có thể sử dụng, nên ưu tiên cho 1 số dự án metro của TP.HCM

Chuyên gia kinh tế Lưu Bích Hồ

Trong khi chờ đợi Quốc hội thông qua, TP kiến nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ KH-ĐT ưu tiên giải ngân tạm ứng vốn để tiếp tục triển khai dự án và chắc chắn việc chi trả cho 1 số nhà thầu trong năm nay. Trong văn bản nêu rõ việc chậm chi trả cho 1 số nhà thầu có thể dẫn đến việc giãn công đoạn, thậm chí ngưng thi công.

Điều này có nguy cơ dẫn đến kiện tụng, tranh chấp và lãng phí vốn ODA do vẫn phải trả phí cam đoan và phí thu xếp cho 1 số hiệp định vay. Ngoài ra, chính quyền TP cũng bày tỏ lo ngại dự án bị chậm sẽ ảnh hưởng rất lớn đến quan hệ ngoại giao giữa hai nước VN và Nhật Bản. Nguyên nhân là sử dụng không hiệu quả nguồn vốn tài trợ của Nhật Bản, ảnh hưởng đến khả năng tài trợ của nước này có 1 số dự án ODA của VN trong tương lai.

Phó chủ tịch UBND TP Trần Vĩnh Tuyến tài liệu dự án đã ký kết được 3 hiệp định vay vốn từ Nhật Bản có hơn 31.200 tỉ đồng, giải ngân được gần 12.000 tỉ đồng, đạt 38%. Đến nay, dự án đã đã đi vào hoạt động dao động gần 50% khối lượng, không phát sinh thêm vốn. Tiến độ dự án hiện đang nhanh hơn so có kế hoạch đề ra. “Nếu không sớm được Quốc hội thông qua, đã đi vào hoạt động thủ tục giải ngân bổ sung vốn từ ngân sách T.Ư, năm 2018, TP.HCM sẽ phải tiếp tục ứng vốn ngân sách hơn 1.000 tỉ đồng để chắc chắn công đoạn dự án”, ông Tuyến lo ngại. Trước đấy TP đã tạm ứng 1.173 tỉ đồng để chủ đầu tư trả tiền cho nhà thầu.

TS Huỳnh Thế Du, giảng viên chính sách bán hàng công ĐH Fulbright VN, phân tách tuyến metro số 1 là công trình phải thi công và đã đi vào hoạt động. Việc TP liên tục phải “giật gấu vá vai” lo vốn cho dự án chỉ là biện pháp tạm thời để có thể xoay xở trong dao động thời gian ngắn, không phải là biện pháp căn cơ giải quyết vấn đề. “TP.HCM đang phải đối mặt có rất nhiều gặp khó, nhiều công trình giao thông, hạ tầng khác cũng cần mau chóng thi công, đã đi vào hoạt động. Càng kéo dài dự án sẽ gây thiệt hại càng lớn có TP.HCM cũng như nền kinh tế chung của cả nước”, ông Du lo ngại.

Nên linh động ứng vốn

Đánh giá về sự chậm trễ trong việc đã đi vào hoạt động 1 số thủ tục giải ngân cho tuyến metro số 1, luật sư Trương Thanh Đức, Công ty luật Basico khẳng định đấy là sơ suất khó đồng ý, 1 dự án quan trọng và có tính cấp bách bởi thế đáng ra phải mau chóng được đưa ra trình Quốc hội thông qua từ kỳ họp trước.

Thực tế dự án đã được đồng ý chủ trương triển khai thi công, hiện đã đã đi vào hoạt động gần 50% khối lượng, chậm trễ 1 ngày thiệt hại lên đến cả tỉ đồng. Vì vậy chẳng thể giải quyết cứng nhắc theo đúng thủ tục, trình tự như 1 dự án chưa triển khai. “Có trình lên Quốc hội thì cũng không ai có thể phản đối hay cho ngưng dự án. Vậy vì lý do gì phải chờ? Tại sao không cho lấy ý kiến và phê duyệt bằng văn bản trước? Trong trường hợp ép buộc phải đã đi vào hoạt động thủ tục thì 1 số đơn vị như Bộ GTVT, Bộ Tài chính, Bộ KH-ĐT cần mau chóng xác định thẩm quyền, triển khai áp dụng giải ngân vốn như thông thường để chắc chắn đúng công đoạn cho dự án”, luật sư Đức đề xuất và nhấn mạnh vấn đề của 1 số tuyến metro giai đoạn này là kiểm tra, kiểm soát quá trình thi công sao cho chống thất thoát, tăng giá thành chứ không phải duyệt hay không duyệt.

Đồng tình, TS Huỳnh Thế Du cho rằng trong thời gian chờ dự án được đưa ra kỳ họp Quốc hội tới, Bộ Tài chính có thể linh hoạt rà soát lại toàn bộ 1 số nguồn, tìm nguồn vốn cho TP.HCM ứng trước để chắc chắn tiếp tục triển khai dự án theo đúng kế hoạch. “Thực tế mức giải ngân đầu tư công năm vừa rồi không nhiều, Chính phủ hoàn toàn có khả năng để tìm nguồn vốn ứng trước cho TP”, ông Du nói.

Chuyên gia kinh tế Lưu Bích Hồ cũng nhấn mạnh đối tác Nhật làm việc rất chuyên nghiệp và sòng phẳng, nếu VN tiếp tục chậm trễ, nguy cơ họ rút khỏi dự án là rất lớn. Ông gợi ý: “Hơn 160.000 tỉ đồng Kho bạc gửi ngân hàng, hơn 300.000 tỉ đồng Quỹ bảo hiểm xã hội lấy mua trái phiếu, liệu TP.HCM có thể dùng vào đấy? Nếu Chính phủ còn bất cứ nguồn tiền nào có thể sử dụng, nên ưu tiên cho 1 số dự án metro của TP.HCM”.

Goldenpeninsula.com – Theo Thanh niên

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án golden peninsula Xem Thêm