Thừa nhà tái định cư, lãng phí kéo dài

Tại Hà Nội và TP.HCM đều xảy ra hiện trạng thừa nhà tái an cư (TĐC), bỏ hoang nhiều năm, gây lãng phí lớn cho ngân sách. Trong khi đấy, cơ quan quản lý vẫn loay hoay có loại hình này.

Nhà tái an cư trên phố Tạ Quang Bửu (Hai Bà Trưng, Hà Nội) bị bỏ hoang gần 10 năm. Ảnh: Như Ý.

Điệp khúc thừa, bỏ hoang

Mới đấy, Kiểm toán Nhà nước vừa mở bán những con số dư thừa nhà TĐC ở TPHCM đáng giật mình. Chính báo cáo này khẳng định, việc tính toán không thích hợp có thực ở cũng khiến TPHCM đang lãng phí hàng chục nghìn căn – nền TĐC chưa được đưa vào sử dụng. Số liệu của Sở Xây dựng TPHCM cho thấy, tổng số quỹ nhà, đất đã đã đi vào hoạt động phục vụ cho công tác TĐC, tính đến ngày 31/3/2017 là 39.991 căn nhà, nền đất (25.506 căn nhà và 14.485 nền đất). Các quận, huyện đã bố trí TĐC được 26.625 căn nhà, nền đất; chưa bố trí được 14.366 căn nhà, nền đất. Như vậy, số lượng quỹ nhà, đất còn tồn đọng tương đương 56% số lượng đã bố trí tái an cư từ năm 2004 đến nay.

Tại Hà Nội chưa có con số cụ thể số lượng dư thừa nhà TĐC, nhưng hiện trạng nhà xây đã xong không ai vào ở khiến nhiều người không khỏi mơ ước và xót xa. Con phố trọng điểm Tạ Quang Bửu (Hai Bà Trưng, Hà Nội) mọc lên chung cư hơn 20 tầng đẹp đẽ nhưng bỏ hoang nhiều năm nay. Đây là dự án TĐC có dao động 154 căn hộ cao tầng do Cty CP Tu tạo và Phát triển nhà làm chủ đầu tư. Được biết, năm 2015, chủ đầu tư tiếp tục đã đi vào hoạt động dự án sau nhiều năm bỏ hoang. Cứ ngỡ người dân sẽ được dọn về ở ở địa điểm trọng điểm, ấy vậy mà gần 3 năm nữa trôi qua, tòa nhà vẫn chưa có người đến ở.

Hay khu chung cư tái an cư Hoàng Cầu có 4 tòa CT2A, CT2B, CT2C và CT3 về căn bản đã đã đi vào hoạt động, thế nhưng mỗi tòa chỉ có vài hộ về ở. Những toà nhà đã đã đi vào hoạt động như toà TĐC C1 (Trung Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội) do Cty Vinaconex 1 làm chủ đầu tư cũng đang bị bỏ hoang.

Mới đấy, Hà Nội cũng xôn xao trước khi biết 3 tòa nhà TĐC cao 6 tầng có 150 căn hộ cao tầng ở khu thành phố mới Sài Đồng (Long Biên, TP.Hà Nội) do Công ty CP thi công số 3 Hà Nội (Hanco3) làm chủ đầu tư được thi công từ năm 2001 – 2006 đến nay đang bị bỏ hoang. Lý do là khiếu kiện kéo dài, người dân không nhận nhà. Lãng phí lớn nên chủ đầu tư xin tự đập bỏ 3 toà TĐC này.

Loay hoay xử lý

Trước việc Hanco3 đề xuất phá bỏ toàn bộ 3 tòa nhà để xây nhà thương mại sau 10 năm bỏ hoang, Hà Nội không chấp thuận. Theo 1 lãnh đạo Sở Xây dựng Hà Nội, sở này đã nhận được đề xuất phá dỡ 3 tòa nhà nói trên. “Chúng tôi chưa chấp nhận để họ phá dỡ 3 tòa nhà và đã giải đáp họ thi công những phương án đề xuất cải tạo, sửa chữa để tiếp tục làm quỹ nhà tái an cư hoặc phá bỏ để xây nhà ở mới. Nhưng đến nay, họ chưa gửi lại phương án đề xuất cho Sở Xây dựng nên chưa báo cáo lãnh đạo UBND TP.Hà Nội để ra chọn lọc”, vị lãnh đạo cho hay. Và đến nay, 3 tòa nhà TĐC ở quận Long Biên đang xuống cấp trong hoang hóa.

Trước nhiều bất cập về việc thi công, quản lý nhà TĐC, Bộ Xây dựng từng đề xuất bỏ khái niệm “nhà TĐC” và không cấp phép thi công cho dự án nhà TĐC mới. Thay vào đấy sẽ là những dự án nhà ở xã hội dành mật độ nhất định căn hộ cao tầng phục vụ TĐC. Tuy nhiên, đến nay, đề xuất này cũng rơi vào quên lãng khi Hà Nội vẫn cấp phép cho những dự án nhà TĐC xây mới, bất chấp nhiều nơi không bố trí được người vào ở.

TS Phạm Sỹ Liêm, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, Phó Chủ tịch Tổng Hội Xây dựng cho rằng, nhà TĐC bỏ hoang là do chủ trương chưa gắn liền có thực ở. Trong quá trình thực hiện quy hoạch phát triển hạ tầng thành phố, chính sách bán hàng tái an cư là rất cần thiết. Tuy nhiên, việc thi công nhà TĐC lại chưa thích hợp, chưa tuân theo những quy luật của cơ chế phân khúc.

“Hiện nay, nhà TĐC vẫn đang được hiểu là 1 sản phẩm đầu tư của nhà nước, đầu tư bằng tiền ngân sách. Mà toàn bộ những gì được đầu tư bằng tiền của ngân sách thì có nhiều người hăng hái, nhiều người thích khiến cho bằng được. Vì vậy, mới có chuyện nhiều dự án TĐC được vẽ ra theo trí tưởng tượng của những cá nhân cán bộ, lãnh đạo quản lý…chứ không phải thi công dựa trên nhu cầu thực sự của người dân”, TS Phạm Sỹ Liêm nói.

Theo TS Liêm, quy hoạch khu TĐC phải kiến trúc khu nhà ở đa tính năng, bao gồm từ tính năng sống, dịch vụ cho tới giải quyết việc làm… Tuy nhiên, giai đoạn này, những khu đất vàng đa số đều bị quy hoạch, phát triển nhà cao tầng, còn người dân bị di dời tới 1 khu vực nhữngh nơi sinh sống cũ tới cả mấy chục cây số. Cuộc sống của người dân đã rất gặp khó mà hằng ngày lại mất thời gian di chuyển, xăng xe, khói bụi… rất nhiều thứ khiến người dân chán nản, không muốn nhận nhà.

Cuối tháng 12/2017, UBND TP Hà Nội có công văn gửi Văn phòng Chính phủ báo cáo giải trình làm rõ đề xuất về cơ chế đặt hàng xây nhà ở TĐC phục vụ công tác giải phóng mặt bằng trên địa bàn. Theo thống kê của UBND TP. Hà Nội, đến năm 2020, thành phố cần 22.131 căn hộ cao tầng chung cư cao tầng để phục vụ công tác giải phóng mặt bằng những dự án. Tuy nhiên, những dự án đang triển khai thực hiện theo cơ chế đầu tư hiện hành chỉ cung cấp được dao động 4.500 căn hộ cao tầng. Như vậy, cơ quan này tính toán phải đầu tư hơn 17.600 căn hộ cao tầng nữa để cung cấp đề nghị giải phóng mặt bằng thi công (chủ yếu là công trình giao thông, hạ tầng) có số vốn chuẩn bị dao động 18.514 tỷ đồng.

Goldenpeninsula.com – Theo Tiền phong

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án golden peninsula Xem Thêm