“Sóng ngầm” ở Côn Đảo: Khu K – Điểm nóng tranh chấp (Bài 1)

Côn Đảo hiện không tổ chức chính quyền cấp xã, thị trấn mà chỉ có 1 cấp huyện và được chia thành 9 khu. Gần đấy, trên đảo đã có thêm 1 khu nữa – khu K – không phải là tên đơn vị hành chính, mà chỉ để gọi 1 khu đất vàng đang phát sinh tranh chấp giữa người dân và chính quyền.

Bên trong khu K – khu đất vàng đang phát sinh tranh chấp giữa người dân và chính quyền

Nhắc tới Côn Đảo nhiều người nghĩ ngay đến hòn đảo xa xôi từng là nơi giam cầm hàng chục ngàn chiến sĩ nhữngh mạng và đồng bào yêu nước trong suốt hơn 1 thế kỷ (từ năm 1862 – 1975), gắn liền có biệt danh “Địa ngục trần gian”. Thế nhưng đáng tiếc thay, sự quản lý lỏng lẻo về đất đai, cộng sự cửa quyền, xa dân của 1 bộ phận cán bộ có trách nhiệm đã khiến nhiều người dân nơi đấy càng ngày càng bất an.

Đất bỏ hoang

Nguồn gốc khu vật tư cũ (khu K) là dãy nhà do chính quyền chế độ cũ thi công nhằm phục vụ hệ thống nhà tù cai trị ở Côn Đảo từ trước năm 1975; là nơi giam giữ tù thường phạm hoặc những tù chấp hành gần xong bản án. Sau ngày giải phóng, UBND quận Côn Đảo thuộc Đặc khu Vũng Tàu – Côn Đảo (1979 – 1991) tiếp quản và giao cho trạm cung cấp vật tư sử dụng dãy nhà làm trạm chứa vật tư. Khoảng giữa năm 1988, trạm này giải thể, đến nay cũng không có hồ sơ, tin tức nào biểu hiện sự quản lý nhà nước của UBND huyện Côn Đảo đối có khu đất này.

Chỉ biết rằng, sau khi trạm giải thể, UBND huyện Côn Đảo tạm thời phân giao bằng văn bản hoặc bằng miệng, cho 3 hộ gia đình cán bộ công chức và 1 tập thể sử dụng. Thời gian sau này, những hộ gia đình từ đất liền ra Côn Đảo sinh sống đã sửa chữa, sử dụng dãy nhà để ở; 1 số hộ chuyển đi, để lại cho hộ khác sử dụng. Khu đất bao quanh dãy nhà vật tư là khu đất trống, được người dân ở ở đấy trồng rau màu mưu sinh. Đến nay, có dao động 30 hộ gia đình đang sinh sống ở đấy.

Việc người dân ở khu K mưu sinh và thi công kinh tế trên đảo từ hàng chục năm trước được biểu hiện qua báo cáo của công an huyện, có 20 hộ ở từ trước năm 2005, số còn lại từ sau năm 2005. Trong quãng thời gian dài, người dân khu K đã biểu hiện những quyền và nghĩa vụ của công dân như đi bầu cử, cho con cái học hành… Cũng do việc di chuyển từ đất liền ra đảo còn gặp khó nên dân số của đảo cũng chỉ dao động 2.000 người. Điều đây càng khẳng định, những người ra đảo lập nghiệp lâu năm đã góp phần giữ vững chủ quyền biển, đảo quốc gia.

Mập mờ quy hoạch

Với nguyện vọng được gắn bó có đảo, từ năm 1994, người dân đã làm hồ sơ để được chính quyền cấp sổ đỏ, sử dụng đất lâu dài. Điều này cũng được biểu hiện rõ trong tờ bản đồ địa chính, năm 1998 khu K có tổng cộng 19 thửa thuộc tờ bản đồ số 29, trong sổ theo dõi mục kê có 11 thửa do 11 hộ đăng ký sử dụng. Nhưng đến năm 2002, người dân được cơ quan tính năng của huyện trả lời mập mờ: “đất đã quy hoạch”. Người dân cho rằng đất được quy hoạch làm công trình công cộng, không cấp sổ đỏ được, nên tiếp tục yên tâm sử dụng.

Đùng 1 cái, cuối năm 2016, xuất hiện nhiều cán bộ có sổ đỏ đến đòi đất của những hộ dân đang sinh sống ở khu K. Người dân khi này mới vỡ lẽ, đất mình đang ở được cấp cho cán bộ từ khi nào không ai hay biết. Điều này đã dẫn đến xung đột tranh chấp giữa người có sổ và người ở thực ở, khiến tình hình trên đảo vốn bình yên phát triển thành căng thẳng. Người dân quá bức xúc trước việc cấp đất “chui” của cán bộ huyện đã làm đơn tố cáo gửi cơ quan tính năng đề nghị làm rõ vụ việc.

Những tin tức thu thập được cho thấy, năm 2002 khu K (tổng diện tích 6.635m2) đã được UBND tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu quy hoạch thi công khu dân cư số 1 – Trung tâm huyện Côn Đảo (theo Quyết định số 8963/QĐ-UB) có mục đích thi công nhà ở nông thôn, chia thành 28 lô đất. Từ năm 2003 – 2008, nhiều thế hệ lãnh đạo UBND huyện Côn Đảo đã ký ban hành 22 chọn lọc giao đất cho 22 trường hợp có tổng tổng diện tích hơn 4.887m2, trong đây năm cấp nhiều nhất là 2005 có 16 trường hợp. Trong 22 hộ gia đình, cá nhân được giao đất có 4 trường hợp thực ở nhận đất và đang sử dụng, 3 trường hợp nhận nhưng không sử dụng và 15 trường hợp chưa nhận đất trên thực ở. Đa phần người được giao đất đều là cán bộ, đảng viên, trong đây có 9 người đang làm lãnh đạo nhiều cơ quan, đơn vị của huyện. Hiện nay khu K nằm ở địa điểm trọng điểm của huyện Côn Đảo, được bao bọc bởi những các con phố Lê Duẩn, Phạm Văn Đồng, Võ Thị Sáu, Hồ Thanh Tòng, ngay cạnh chợ huyện Côn Đảo nên được xem là “khu đất vàng” bậc nhất ở Côn Đảo, thuận lợi cho việc kinh doanh buôn phân phối. Mỗi mét vuông đất ở đấy đang có giá trên dưới 50 triệu đồng và mỗi lô đất được cấp giá hơn 10 tỷ đồng.

Người dân cho rằng, có sự mập mờ trong mở phân phối quy hoạch. Cán bộ huyện đã cố tình giấu người dân về quy hoạch để chia chác đất. Vì khi cấp đất cho cán bộ chỉ cấp trên pháp lý mà không hề áp dụng đo đạc và giao đất thực địa. UBND huyện Côn Đảo cũng thừa nhận, khi giao đất đã không áp dụng thu hồi đất, không áp dụng bồi thường giải phóng mặt bằng cho những hộ gia đình đang sinh sống trực tiếp ở khu K. Do thực hiện việc cấp đất và trao giấy chứng nhận quyền sử dụng đất khi chưa bàn giao trên thực địa đã dẫn đến chồng lấn về tổng diện tích đất của người được giao có người đang trực tiếp sử dụng.

Ngoài ra, trong 22 trường hợp được giao đất, chỉ có 13 trường hợp có đơn xin giao đất, 8 trường hợp không có tờ trình tham mưu giao đất, 1 trường hợp không có hồ sơ giao đất. Về vấn đề này, UBND huyện Côn Đảo giải trình, lý do không có đầy đủ hồ sơ tin tức là do có sự chuyển giao qua nhiều bộ phận phòng ban nên tin tức bị thất lạc?!

Hợp thức hóa sai phạm?

Theo kết luận của Thanh tra tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, từ sau khi trạm vật tư giải thể năm 1988, UBND huyện Côn Đảo đã chẳng biểu hiện sự quản lý nhà nước đối có khu đất này. Điều này 1 lần nữa cho thấy, khu K là 1 khu nhà và đất đã bị chính quyền bỏ hoang trong nhiều năm, cho đến khi có người dân đến ở, sinh sống ổn định, đâyng góp cho sự phát triển của đảo. Nhưng đáng tiếc thay, chính họ lại không được ưu tiên tham khảo cấp sổ đỏ mà bị chính quyền âm thầm tước đoạt quyền sử dụng đất để đem chia chác cho 1 số cán bộ ở đảo.

Đến nay, trong số 22 trường hợp được cấp, có 13 trường hợp đã đem phân phối cho người khác và đều đã đã đi vào hoạt động thủ tục giao dịch. Trong đây, đa số là phân phối trên pháp lý chứ không giao trên thực địa. Điều này không những đi ngược lại có chủ trương giao đất để giữ chân cán bộ gắn bó lâu dài có đảo, mà ngược lại còn gây bất bình trong quần chúng nhân dân. Theo cơ quan tính năng, 13 thửa đất đã giao dịch cho người khác chẳng thể thu hồi nên kiến nghị tiếp tục thực hiện dự án theo quy hoạch đã được phê duyệt, đồng nghĩa có việc dung túng cho sai phạm.

Mặt khác, 1 số cán bộ lãnh đạo UBND huyện và cán bộ tham mưu có liên quan đến sai phạm trong việc cấp đất “chui” vẫn chưa được xử lý thích đáng, trong khi người dân khu K thì rất bức xúc khi luôn trong hiện trạng bị cưỡng chế thu hồi đất bất cứ khi nào.

Goldenpeninsula.com – Theo SGGP

Các quý khách đang xem chuyên mục Blog Goldenpeninsula.com

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án golden peninsula Xem Thêm