Bà Phạm Chi Lan: Đất đặc khu thuê 99 năm sẽ ra sao nếu 10 năm doanh nghiệp đã phá sản?

Chuyên gia cho rằng cơ chế cho thuê đất tối đa 99 năm là không cần thiết khi chu kỳ sản xuất, kinh doanh có thể diễn ra nhanh hơn.

Chính sách ưu đãi thuế và cho thuê đất ở 1 số đặc khu tiếp tục là vấn đề gây nhiều tranh cãi ở sự kiện do Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR) tổ chức. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan đã đưa ra nhiều phản biện về hai nội dung này, khi cho rằng cơ chế ưu đãi thuế và cho thuê đất tối đa 99 năm không thực sự cần thiết.

“Thử hỏi trong thời buổi công nghệ 1 sốh tân tính bằng ngày, có ai dám chắc chắn sẽ chỉ kinh doanh ngành đây, nghề đây, lĩnh vực đây trong thời hạn dài 90 năm hay thậm chí 70 năm”, bà Lan nói và đặt câu hỏi nếu có rủi ro công ty phá sản trong thời hạn 10 hoặc 20 năm, ai sẽ quản lý việc giao dịch, chuyển đổi mục đích sử dụng.



Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng 1 số ưu đãi về thuế và đất đai đang phát triển thành thừa thãi, nếu xét trong bối cảnh phát triển chung.

Chuyên gia này nhấn mạnh cần có tầm nhìn dài hơn, phải đi trước nhiều năm về mặt chính sách bán hàng, để tránh xảy ra hiện trạng lúng túng trong quản lý khi “công ty thuê đất 99 năm nhưng 10 năm đã phá sản và giao dịch cho đối tác khác”.

Bên cạnh đây, bà Phạm Chi Lan cũng phân tách, ưu đãi cho thuê đất tối đa 99 năm như dự thảo Luật đặc khu, thực ở chỉ có lợi cho 1 số đại gia BĐS. Trong khi 1 số lĩnh vực sản xuất khác, vòng đời sản phẩm, chu kỳ sản xuất có thể ngắn hơn rất nhiều.

“Thời hạn cho thuê đất tối đa 99 năm được đưa vào chính sách bán hàng có bóng dáng ưu đãi cho các công ty BĐS, du lịch, nghỉ dưỡng. Tuy nhiên, không đất nước nào giàu lên chỉ bằng BĐS”, bà Lan nói.

Theo bà Lan, lấy ưu đãi thuế làm tiền đề lôi kéo nhà đầu tư và lấy thời hạn cho thuê đất tối đa 99 năm làm cơ sở để 1 số công ty lớn yên tâm làm ăn, là hai quan điểm đã lỗi thời, nếu xét đến bài học sau 30 năm lôi kéo FDI ở Việt Nam. “Việt Nam được coi là thành công khi nhìn lại 30 năm lôi kéo FDI, nhưng chúng ta còn nhiều hệ quả khi chưa phân tách hết, như ưu đãi chính sách bán hàng khiến xảy ra hiện trạng chuyển giá, trốn thuế, phân mảnh đầu tư”, chuyên gia này phân tách, đồng thời tỏ ra nghi ngại trong vấn đề quản lý khi máy móc thay thế con người ở các việc dễ làm như may mặc, lắp ráp điện tử, các ngành này sẽ trở lại 1 số quốc gia phát triển. Nếu Việt Nam không thấy rõ tuổi thọ của 1 số ngành đến đâu trong thời đại mở giai đoạn này thì là việc đưa ra ưu đãi lớn, thời gian thuê đất quá lâu sẽ thừa thãi.

Trở lại có các vấn đề của dự thảo Luật đặc khu kinh tế, bà Lan đặt câu hỏi: Tại sao lại thi công cơ chế ưu đãi dàn trải có các nhân tố không thực sự cần thiết bởi thế?

“Tôi không hiểu vì nguyên nhân gì mà dự thảo Luật đặc khu thi công danh sách ngành nghề ưu đãi thuế nhiều đến vậy. Lúc đầu ưu đãi đến 134 ngành, sau đây rút xuống còn 120 ngành và giai đoạn này vẫn còn hơn 100 ngành”, bà Lan nói và cho rằng ưu đãi quá dàn trải cho 1 số ngành sẽ tạo ra gặp khó trong việc quản lý. Trong khi bài học từ 1 số nước cho thấy các đặc khu chỉ nên ưu đãi vào các ngành nghề khuyến khích phát triển.

Ngoài ra, 1 số chính sách bán hàng ưu đãi thuế quá mức cũng có thể tạo ra sự bất bình đẳng giữa 1 số công ty nước ngoài ở đặc khu và khối công ty tư nhân trong nước. Cùng có đây là hiện trạng chuyển giá, trốn thuế, vốn từng là điểm yếu trong chính sách bán hàng lôi kéo FDI.

“Những năm trước ngành thuế cho biết 70% công ty FDI báo cáo lỗ nhưng vẫn xin mở rộng đầu tư, mở rộng phát triển. Sau này khi cơ quan thuế vào cuộc thì mới kiểm soát được, mỗi năm truy thu hàng nghìn tỷ đồng từ chuyển giá. Nếu tiếp tục lấy ưu đãi thuế là điểm lôi kéo có đặc khu, liệu chúng ta quản lý được hay không?”, bà Lan nêu câu hỏi.


Goldenpeninsula.com – Theo VnExpress

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án golden peninsula Xem Thêm